Bạn ấy vào công ty từ những ngày đầu gian khổ nhất. Giờ công ty scale lên, bạn ấy đuối sức, làm việc hay hỏng việc, ảnh hưởng đến tiến độ của cả team Product. Nhưng anh không nỡ đuổi, vì nghĩ tới tình xưa nghĩa cũ. Chắc cứ giữ lại cho làm mấy việc lặt vặt vậy.
Suốt nhiều năm lăn lộn làm quản lý cấp trung rồi cấp cao, đây chính là cái kịch bản văn mẫu mà mình gặp nhiều nhất ở mấy anh Founder và Manager người Việt. Cái văn hóa Á Đông này nó ngộ lắm. Lúc nào cũng đề cao cái tình, sự gắn bó keo sơn, rồi tự huyễn hoặc coi công ty như một cái gia đình.
Nhưng nói thật bớt mộng mơ đi. Công ty không bao giờ là gia đình. Công ty là một đội bóng chuyên nghiệp và chúng ta có thể đối xử nhau chuyên nghiệp và đủ tử tế mới quan trọng. Mục tiêu duy nhất là vô địch. Và huấn luyện viên bắt buộc phải lạnh lùng đẩy những cầu thủ tốt nhất ra sân.
Thực ra, việc không dám cho ai đó nghỉ việc đôi khi không phải vì thương người ta, mà vì sếp không muốn tự làm mình khó chịu. Nhưng cái việc trì hoãn đó lại đang đẩy gánh nặng sang những người còn lại trong team.
Cái giá đắt đỏ của sự “nhân đạo giả tạo”
Thử tưởng tượng thế này. Một cái team Product có đúng 5 người. Bạn C là người yếu kém nhất, liên tục trễ deadline lồi lõm, code rồi spec thì bới ra nguyên một rổ bug. Nhưng vì bạn làm sếp, bạn yếu lòng, bạn không nỡ mở miệng sa thải. Chuyện gì sẽ tiếp diễn?
4 người còn lại sẽ phải còng lưng ra gánh vác phần việc của C. Họ phải nhịn nhục ở lại muộn để fix bug dọn rác cho C. Trong khi đó, đến cuối tháng C vẫn nhởn nhơ nhận lương đều đặn. Lúc này sự công bằng trong team gần như không còn. Những người làm tốt sẽ phải gánh thêm việc, còn người làm kém thì vẫn yên vị. Dần dần cả team sẽ hiểu rằng: làm qua loa cũng không sao. Và khi đã hiểu vậy thì ít ai còn muốn cố gắng nữa. Khi C liên tục tạo ra những kết quả tồi tệ mà không hề mảy may bị trừng phạt, cái bar tiêu chuẩn của cả team sẽ tự động hạ thấp xuống bằng đúng cái mức bết bát của C. Các thành viên khác sẽ ngầm hiểu: à, làm ăn hời hợt mà vẫn yên vị giữ được ghế, vậy thì mình cố sống cố chết cày cuốc để làm khỉ gì?
Uy tín của bạn người ngồi ghế Leader cũng chạm đáy, không nói được gì. Team sẽ nhìn vào cách bạn hành xử và nó ngầm đánh giá đơn giản vậy thôi. Một thằng sếp mà đến cái việc loại bỏ một kẻ yếu kém cũng không dám làm, thì đó là một thằng sếp nhu nhược. Chấm hết. Bạn tự tay vứt bỏ đi sự nể trọng của chính những anh em đang kề vai sát cánh gánh vác dự án cùng bạn.
Cho nghỉ tử tế, không phải phũ phàng
Sa thải khéo không phải là chuyện đuổi người ta ra khỏi cửa cho nhanh. Nó là chuyện làm sao để cả hai bên chia tay mà vẫn còn tôn trọng nhau.
Đầu tiên, phải có PIP Performance Improvement Plan. Đừng bao giờ chơi cái trò lôi đầu người ta vào phòng họp rồi bất thình lình ném toẹt một câu: Em bị sa thải. Cái đó gọi là tạo sốc và gieo rắc thù hằn. Hãy set một buổi 1-on-1 thẳng thắn, nói chuyện sòng phẳng như những người trưởng thành. “Anh thấy 2 tháng nay em làm chưa ổn — cụ thể là 3 việc này này này. Anh cho em 30 ngày để cải thiện, cần đạt được 3 mục tiêu này. Nếu 30 ngày mà vẫn không được thì mình phải chia tay nhau thôi.”
Cứ nói thẳng, nói rõ như vậy.. Và đôi khi, chính cái PIP sòng phẳng này lại là gáo nước lạnh giúp nhân sự bừng tỉnh vì có thể họ chỉ đang bị kẹt cứng trong một mớ rắc rối cá nhân nào đó mà chẳng có ma nào thèm hỏi han.
Hãy bấm theo dõi để đọc đầy đủ
về nội dung còn lại miễn phí nhé.
Want to see the rest of this awesome Post ?
Just hit that subscribe button for free to unlock the full post right now!
Làm sếp tử tế không bao giờ đồng nghĩa với việc làm một người sếp dễ dãi. Đôi khi việc cho người ta nghỉ cũng là cách để cả team còn có cơ hội đi tiếp. Không phải vì bạn lạnh lùng, mà vì bạn không thể để cả đội kéo nhau đi xuống. Cuối cùng, dù cho ai nghỉ thì cũng nên tôn trọng họ. Ở chỗ bạn họ chưa hợp, không có nghĩa là họ không giỏi ở nơi khác.
T.D,
T10.2026
P/s : Nếu bạn bị layoff vì bất cứ điều gì thì nó diễn ta việc bạn không còn phù hợp với tổ chức ở thời điểm đó. Hoặc chỉ đơn giản là bạn là người ít phù hợp nhất vậy thôi.
Nếu lý do từ bạn thì chỉ bạn mới fix đc hãy thay đổi bản thân vì cuối cùng đi làm là thể hiện sự hiệu quả không phải nhân tình thế thái hay đi xây dựng các mối quan hệ không trên công việc.
Nếu từ công ty và tổ chức thì xem như nó là vấn đề của công việc đó. Hãy tự tin làm lại.
Nếu vì thị trường khó khăn thì bạn có tốt hay chưa tốt thì bạn điều có thể bị layoff hoặc bị letgo theo nghĩa nào đó. Hãy luôn xây dựng để bản thân bạn điều là sự lựa chọn đáng giá cho tổ chức mới.
Nếu có 1 lời khuyên chân tình cho ngừoi đi làm thì hãy.
Hãy xây dựng cách làm chuyên nghiệm giảm các việc chính trị không cần thiết, tập trung giá trị và value bản thân. Giá trị công việc bạn làm đc thì cuối cùng vẫn là thứ cuối cùng ghi nhận được.Và chính bạn nếu thấy tổ chức không phù hợp hãy cũng Letgo tử tế bàn giao hoàn chính. Ra đi trong tâm thế phù hợp không trở thành Zombie rồi kì vọng người khác Letgo mình tử tế, hãy tự Letgo …